PlantenDe tayberry is een kruising tussen framboos en braam, met lange, donkere vruchten die op flink uit de kluiten gewassen frambozen lijken. Je oogst hem midden in de zomer, pas als hij diep donker en heel zacht is, want dan is hij op zijn zoetst. De plant groeit als een braam maar woekert niet, en komt elk jaar vanuit hetzelfde punt weer op.
De tayberry is een van de lekkerste verrassingen in de moestuin: een grote, zachte vrucht met een volle, aromatische smaak. In deze gids lees je wat een tayberry precies is, hoe je hem opbindt en verzorgt, wanneer je oogst en hoe je met de vruchten omgaat.
- Kruising tussen framboos en braam, met grote donkere vruchten.
- Groeit ieder jaar vanuit hetzelfde punt en woekert niet zoals frambozen.
- Tweejarige stengels dragen de vrucht; de nieuwe scheuten geven volgend jaar de oogst.
- Oogst pas als de vrucht diep donker en heel zacht is; onrijp smaakt zuur.
- Kan meer schaduw verdragen dan veel kleinfruit, maar hoe meer zon, hoe zoeter.
Wat is een tayberry?
De tayberry is een kruising tussen een framboos en een braam. De vruchten lijken op frambozen, maar dan in het extra grote formaat: lang en donker, en soms echt fors. In de smaak vind je iets van beide ouders terug, met een rijke, zoete toon als de vrucht goed rijp is. Een verschil met de framboos: bij de tayberry blijft de harde kern in de vrucht zitten. Bij het plukken laat de vrucht los van de plant, terwijl de kern meegaat. Dat is anders dan bij bijvoorbeeld de Japanse wijnbes, waar de kern juist achterblijft.
Groeiwijze en opbinden
De tayberry groeit als een braam, maar veel netter. Waar frambozen met wortelstokken overal in je tuin opduiken, blijft de tayberry keurig op zijn plek: hij komt ieder jaar opnieuw vanuit hetzelfde punt uit de grond. Woekeren doet hij dus niet.
Belangrijk om te weten: de tayberry draagt op tweejarige stengels. De donkere, wat bruinere stengel van twee jaar oud draagt nu de vruchten. De nieuwe, lichtgroene scheuten van dit jaar geven pas volgend jaar de oogst. Leid de plant daarom langs draden of staaldraad tussen palen. Bind de stengels vast met bijvoorbeeld een bindtang en biologisch afbreekbare bindringetjes. Duw nieuwe scheuten tijdens het oogsten meteen even tegen de draad aan en bind ze op: zo houd je overzicht en weet je zeker dat je volgend jaar weer een mooie oogst hebt.
Planten en standplaats
De tayberry is niet kieskeurig. Hij kan meer schaduw hebben dan veel ander kleinfruit, dus ook een wat minder zonnige plek is geen probleem. Wil je de zoetste vruchten, kies dan toch een plek met veel zon: hoe meer zon de plant krijgt, hoe zoeter de tayberry's worden. Zet onze tayberry bij een constructie met palen en draden waar je de stengels langs kunt leiden, zodat je de tweejarige dragende stengels en de nieuwe scheuten uit elkaar kunt houden.
Wanneer en hoe oogst je tayberry?
Oogst een tayberry pas als hij heel goed rijp is. Je ziet dat aan de mooie, diepe donkere kleur. Een onrijpe tayberry is nog zuur, dus geduld loont. Een rijpe vrucht laat bij een lichte aanraking los van de plant. Soms blijft het hoedje van de bloem aan de vrucht zitten, soms laat het los; beide is prima. Wees voorzichtig, want een rijpe tayberry is heel zacht: je knijpt hem zo kapot. Het lekkerst is hij vers, zo van de plant in je mond.
Let op bij het oogsten: neem schimmelende, beschadigde of aangevreten vruchten apart mee in een los bakje en voer ze af uit de tuin. Laat je ze hangen of liggen, dan kunnen schimmelsporen of insectenlarven de rest van je oogst besmetten.
Gebruik en verwerken
Vers uit het vuistje is een rijpe tayberry op zijn best: heerlijk zoet en zacht. Ga je verwerken tot bijvoorbeeld jam, dan hoef je minder nauwkeurig te oogsten. Je mag dan ook wat minder rijpe vruchten meenemen, want er gaat toch suiker bij. Zo haal je in een keer wat meer van de plant. Onthoud wel dat de harde kern in de vrucht blijft zitten; bij het verwerken kun je daar rekening mee houden.
Veelgestelde vragen
Een kruising tussen framboos en braam, met grote, lange donkere vruchten. De harde kern blijft, anders dan bij de framboos, in de vrucht zitten.
Midden in de zomer, pas als de vrucht diep donker en heel zacht is. Onrijp smaakt hij nog zuur.
Nee. De tayberry komt ieder jaar vanuit hetzelfde punt op en woekert niet met wortelstokken zoals frambozen.
Op tweejarige stengels. De nieuwe, lichtgroene scheuten van dit jaar geven pas volgend jaar de oogst.
Hij kan meer schaduw verdragen dan veel ander kleinfruit, maar hoe meer zon hij krijgt, hoe zoeter de vruchten worden.
