Kombucha
Kombucha is een licht bruisende, gefermenteerde thee die je thuis eenvoudig zelf maakt. Je hebt er een scoby voor nodig, sterke gezoete thee en een week geduld. Hier vind je alles wat daarbij hoort: de scoby zelf, de bokaal, het kaasdoek, de thermometerstrip en de dextrose. De thee, de rietsuiker en de honing haal je gewoon bij de supermarkt, dat scheelt een pakket door het land.
Filters
9 producten
Zelf kombucha maken: alles voor je eerste batch
Kombucha is gezoete thee die door een scoby wordt omgezet in een fris, licht zurig drankje. Je zet sterke thee, lost er suiker in op, laat het geheel afkoelen en legt er een scoby op. Een week later heb je je eigen kombucha, en met een tweede fermentatie op fles maak je er met fruit een bruisende frisdrank van. Zodra je eenmaal een scoby hebt, brouw je eindeloos door.
Veel spullen heb je er niet voor nodig. Een ruime bokaal, een kaasdoek met een ring erover en iets om de temperatuur mee te meten is eigenlijk alles. De rest is een kwestie van schoon werken en geduld.
Bij De Groene Makers brouwt Ruud elke week verse kombucha. Zijn twee recepten staan volledig uitgeschreven in het kombucha recept, met de video waarin hij het stap voor stap voordoet.
Wat heb je nodig om kombucha te maken?
Dit is de basis waarmee je begint:
- Een scoby, geleverd in zijn eigen startvloeistof
- Echte thee van de theeplant: zwarte of groene thee, geen kruidenthee of Earl Grey
- Suiker: kristalsuiker als je het simpel houdt, of rietsuiker, dextrose en honing samen
- Een ruime bokaal met een brede opening
- Een kaasdoek en een inmaakring om af te dekken, nooit een deksel
- Een thermometerstrip en een maatbeker
De thee, de rietsuiker en de honing verkopen we bewust niet: die liggen in elke supermarkt en heb je vaak al in huis. Dextrose ligt daar zelden, dus die vind je hier wel.
Twee recepten: uitgebreid of simpel en vegan
Wij brouwen met drie suikers, maar het kan ook met alleen kristalsuiker. Dat tweede recept is meteen de plantaardige variant, want honing is niet vegan. Beide zijn hier voor twee liter, met daarnaast de dubbele hoeveelheid voor een bokaal van vijf liter.
| Ingrediënt | Uitgebreid, 2 L | Uitgebreid, 4 L | Simpel en vegan, 2 L |
|---|---|---|---|
| Startvloeistof | 200 ml | 400 ml | 200 ml |
| Zwarte thee | 7 g | 14 g | 7 g |
| Rietsuiker | 100 g | 200 g | niet nodig |
| Dextrose | 55 g | 110 g | niet nodig |
| Honing | 65 g | 130 g | niet nodig |
| Kristalsuiker | niet nodig | niet nodig | 160 g |
| Water totaal | 1,8 liter | 3,6 liter | 1,8 liter |
De werkwijze is bij beide hetzelfde: thee een uur trekken, suiker oplossen in de warme thee, aanvullen tot 1,8 liter, laten afkoelen tot 28 graden en dan pas de startvloeistof en de scoby erbij. Bij het uitgebreide recept komt de honing er pas in onder de 35 graden; bij het simpele recept vervalt die stap. Alle stappen op volgorde staan in het volledige kombucha recept.
Let op de temperatuur
Op drie momenten bepaalt de temperatuur of het goed gaat. De honing gaat er pas in onder de 35 graden, anders sneuvelen de enzymen. De startvloeistof en de scoby mogen er pas bij onder de 28 graden, want daar zitten de levende gisten en bacteriën in. Tijdens het fermenteren wil je tussen de 20 en 24 graden zitten: warmer gaat het te hard, kouder gebeurt er nauwelijks iets.
De tweede fermentatie
Na een week heb je een fris, zurig drankje dat je zo kunt opdrinken. Het allerlekkerste is de tweede fermentatie: kombucha met wat gepureerd fruit in een dichte fles, nog een dag op het aanrecht. Zo krijg je smaak én prik, want in een dichte fles kan het koolzuur niet ontsnappen. Ontlucht wel af en toe voorzichtig.
Hoe lang duurt het om kombucha te maken?
De eerste fermentatie duurt ongeveer zeven dagen. Vanaf dag vijf proef je met een rietje of hij zuur genoeg naar je zin is; wil je hem zuurder, laat hem dan nog een dag of twee staan. De tweede fermentatie op fles kost daarna nog één dag voor smaak en prik. Kweek je zelf een scoby op, dan komt daar eenmalig tien tot veertien dagen bij.
Is kombucha vegan?
Kombucha zelf is plantaardig: het is thee, suiker en een cultuur van gisten en bacteriën. Alleen ons uitgebreide recept bevat honing, en dat is geen plantaardig product. Wil je vegan brouwen, gebruik dan het simpele recept met 160 gram kristalsuiker per twee liter. Dat is meteen de makkelijkste versie, want je hoeft maar één suiker af te wegen en de stap met de 35 graden vervalt.
Welke thee gebruik je voor kombucha?
Altijd echte thee van de theeplant Camellia sinensis: zwarte, groene, witte of oolong thee. Kruidenthee en rooibos werken niet, want die komen niet van de theeplant en voeden je scoby niet. Thee met toevoegingen zoals Earl Grey valt ook af, omdat de citrus daarin de fermentatie tegenwerkt. Laat de thee twintig minuten tot een uur trekken, veel langer dan voor een kopje om te drinken.
Heb ik een scoby nodig of kan ik er zelf een kweken?
Allebei kan. Met startvloeistof kweek je in tien tot veertien dagen zelf een scoby op, en dat hoef je maar één keer te doen. Wil je meteen brouwen, dan koop je een kant-en-klare scoby; die komt in zijn eigen startvloeistof, zodat je dezelfde dag je eerste batch kunt opzetten. Daarna groeit je scoby bij elke brouw door en heb je nooit meer een nieuwe nodig.
Verkopen jullie ook de thee, de suiker en de honing?
Nee, en dat is een bewuste keuze. Zwarte thee, rietsuiker en honing liggen in elke supermarkt en heb je vaak al in huis; die hoeven niet ook nog eens als pakket door het land. Wat je daar zelden vindt is dextrose, dus die verkopen we wel, net als de scoby en alle materialen die je erbij nodig hebt.
Waarom mag er geen deksel op de pot?
Kombucha fermenteert met zuurstof, dus je brouwsel moet kunnen ademen. Een dichte deksel smoort het proces en bouwt bovendien druk op. Dek de bokaal daarom af met een kaasdoek en zet die vast met een inmaakring: lucht kan erdoor, fruitvliegjes en stof niet.
Kan kombucha mislukken of schimmelen?
Dat kan als er van buitenaf schimmel in komt, maar met schoon werken en een kaasdoek erover gebeurt dat zelden. Schimmel herken je aan een blauwe, groene of rode kleur en zit droog bovenop. Witte plekjes zijn juist goed nieuws: dat is het begin van een nieuwe scoby. Twijfel je, wacht dan een paar dagen af.
Zit er alcohol in kombucha?
Bij het fermenteren ontstaat een heel klein beetje alcohol, dat grotendeels weer wordt omgezet in zuur. Er blijft hooguit een minieme hoeveelheid over, vergelijkbaar met wat er in rijp fruit of brood zit. Kombucha geldt daarmee niet als alcoholische drank, maar het is wel een levend product met van nature gisten en bacteriën.
Meer lezen? Het kombucha recept geeft beide varianten met alle hoeveelheden, de complete gids legt bij elke stap uit waarom je het zo doet, en in kombucha tweede fermentatie lees je hoe je prik en fruitsmaak stuurt. Wil je meer zelf maken? Kijk dan ook bij brood en pizza of bij oogst verwerken.