KombuchaEen scoby maak je zelf door gezoete thee te fermenteren met startvloeistof. Na ongeveer tien tot veertien dagen vormt zich aan het oppervlak een nieuw scoby-vlies. Dat hoef je maar één keer te doen: daarna groeit je scoby vanzelf door en heb je hem altijd. Zo pak je het aan.
Wat heb je nodig om een scoby te maken?
Voor het opkweken van een scoby heb je startvloeistof nodig: een flinke scheut rijpe, zure kombucha. Daarin zitten de levende gisten en bacteriën die het vlies gaan vormen. Die vloeistof houd je over van een vorige brouw, of je krijgt hem van iemand die al brouwt. Verder heb je gezoete thee nodig, een schone pot en een kaasdoek met een inmaakring.
Heb je niemand in de buurt die kombucha brouwt, of geen zin om twee weken te wachten? Dan is een kant-en-klare scoby de snelste weg. Die komt in zijn eigen startvloeistof, dus je kunt dezelfde dag je eerste batch opzetten en slaat deze stap helemaal over.
De thee, de rietsuiker en de honing haal je gewoon bij de supermarkt; alleen dextrose ligt daar meestal niet, die verkopen we daarom wel.
Schoonwerken is het belangrijkst
Bij het maken van een scoby heb je nog geen vlies dat je brouwsel afschermt, dus schoon werken is extra belangrijk. Maak je pot goed schoon met kokend water, in de oven, of met actieve zuurstof (een schoonmaakmiddel op zuurstofbasis). Was je handen, en raak de binnenkant van de schone pot daarna niet meer aan met een theedoek. Zo houd je ongewenste schimmels buiten.
Stap voor stap een scoby kweken
Zet sterke thee en laat die lang trekken, twintig minuten tot een uur. Doe de thee in je schone pot en voeg koud water toe zodat de temperatuur zakt. Los de suikers op terwijl de thee nog warm is. Voeg de honing pas toe onder de 35 graden en de startvloeistof pas onder de 28 graden, anders gaan de gisten en enzymen dood. Dek de pot af met een kaasdoek en een inmaakring en zet hem ongeveer twee weken weg: warm (maar onder de 28 graden), trillingsvrij en uit direct zonlicht. De verhoudingen zijn dezelfde als bij het gewone brouwen; alle hoeveelheden staan in ons kombucha recept.
Hoelang duurt het?
Reken op tien tot veertien dagen. Het begint met een dun vliesje van een paar millimeter en groeit uit tot een steviger schijf van een halve tot een hele centimeter dik. Is je scoby na twee weken nog erg dun, laat hem dan gerust wat langer staan tot hij stevig genoeg is om vast te pakken.
Is het schimmel of een scoby?
Dit is waar veel mensen te vroeg in paniek raken. Een beginnende scoby laat kleine witte stipjes zien aan het oppervlak, en dat is precies goed. Schimmel herken je aan een blauwe, groene of rode kleur en ziet er echt anders uit. Zie je witte plekjes, wacht dan gewoon rustig een paar dagen af; grote kans dat het je scoby is die zich vormt.
Veelgestelde vragen
Nee, de startvloeistof levert de gisten en bacteriën. Zonder die vloeistof komt de fermentatie niet op gang. Heb je geen startvloeistof, koop dan een scoby; die komt er standaard mee.
Als het vlies stevig genoeg is om vast te pakken, zo'n halve tot hele centimeter dik, kun je ermee verder. Is hij nog flinterdun, laat hem dan langer staan.
Dat zijn dode gistcellen, heel normaal. Je kunt ze er later uitzeven; ze zijn geen teken dat er iets mis is.
Eenmalig. Daarna groeit je scoby door en kun je er zelfs meer van maken om weg te geven.
